Hoe gebruik je mondwater goed?
Spoel 10–20 ml onverdund gedurende 30 seconden, spuug uit en spoel niet na met water. Eet en drink daarna 30 minuten niets. Gebruik het niet direct na het poetsen met fluoridetandpasta, maar op een ander moment van de dag. Maximaal 2× per dag; chloorhexidine hooguit 2 weken.
Het stappenplan
- Poets en rag eerst. Mondwater verwijdert geen tandplak; het werkt op wat na het borstelen en ragen achterblijft. Zie mondwater vs flossen.
- Meet 10–20 ml af. De dop is de maatbeker. Dagelijkse producten met CPC of fluoride: meestal 20 ml. Chloorhexidine 0,12–0,2 %: 10–15 ml, want de dosis werkstof is hoger.
- Verdun niet met water. De concentratie werkstof is op de fles afgestemd; verdunnen halveert simpelweg de werking.
- Spoel 30 seconden. Beweeg de vloeistof actief tussen de tanden door. Chloorhexidine: 30–60 seconden. Langer dan een minuut voegt niets toe.
- Uitspugen, niet inslikken. Een slokje is meestal onschuldig, maar een fles leegdrinken niet — zie mondwater ingeslikt.
- Niet naspoelen met water. Je wast de werkstof meteen weg. Dit is de meest gemaakte fout.
- Wacht 30 minuten met eten, drinken en roken. Fluoride, CPC en chloorhexidine hechten aan het tandoppervlak en blijven daar uren doorwerken.
Wanneer op de dag?
Mondwater direct na het poetsen spoelt de geconcentreerde fluoride van je tandpasta weg. Dat is zonde: die fluoride is het enige onderdeel van je routine dat bewezen gaatjes voorkomt. Twee oplossingen werken:
- Gebruik mondwater op een ander moment — na de lunch, halverwege de middag, of 's ochtends terwijl je 's avonds poetst.
- Of kies een fluoridemondwater (225–250 ppm) en accepteer dat je de tandpastafluoride vervangt door die uit de fles.
De volledige uitleg staat op voor of na het tandenpoetsen. Let ook op combinaties: chloorhexidine en tandpasta met SLS neutraliseren elkaar, houd daar minstens 30 minuten tussen. Zie mondwater en tandpasta combineren.
Hoeveelheid en tijd per type
| Type | Werkstof | Dosis | Tijd | Dagelijks |
|---|---|---|---|---|
| Dagelijks antibacterieel | CPC 0,05–0,075 % | 20 ml | 30 sec | Ja, 1–2× |
| Essentiële oliën | Thymol, eucalyptol, menthol | 20 ml | 30 sec | Ja, 1–2× |
| Fluoride | 225–250 ppm | 10–20 ml | 30 sec | Ja, 1× |
| Kuur bij ontsteking | Chloorhexidine 0,12–0,2 % | 10–15 ml | 30–60 sec | Nee, max. 2 weken |
| Slechte adem | Zink (+ CPC) | 10–20 ml | 30 sec | Ja, 1–2× |
Let op: spoel de eerste 24 uur na een extractie of ingreep helemaal niet; je spoelt het stolsel weg. Daarna hooguit voorzichtig met lauw zout water. Chloorhexidine langer dan 2 weken geeft verkleuring en smaakverlies. Klachten die na 2 weken niet weg zijn horen bij de tandarts of mondhygiënist.
Vijf fouten die de werking slopen
- Naspoelen met water — verkort de werkzame tijd tot vrijwel nul.
- Verdunnen — alleen doen als de verpakking het letterlijk voorschrijft (concentraten).
- Direct koffie of thee — bij chloorhexidine versnelt dat de bruine aanslag, zie verkleuring.
- Vaker dan 2× per dag — geeft droge mond, branderig gevoel en smaakverandering. Zie hoe vaak.
- Poetsen vervangen — spoelen haalt geen plak van het tandoppervlak.
Producten waarmee dit stappenplan werkt
- Dagelijks, fluoride
Elmex Cariës Protection
Aminfluoride, ongeveer 250 ppm, alcoholvrij. Bedoeld als los fluoridemoment tussen de poetsbeurten door.
Voor wie: verhoogd gaatjesrisico, beugel, droge mond.
Bekijk op Amazon.nl - Dagelijks, mild
Vitis Gingival
CPC 0,05 % met zinklactaat, alcoholvrij. Milde smaak, geschikt voor twee keer per dag zonder branderig gevoel.
Voor wie: gevoelig tandvlees en wie alcohol wil vermijden.
Bekijk op Amazon.nl
Verder lezen
- Kennisbank mondwaterAlle uitleg per thema.
- Voor of na het poetsenWaarom fluoride de doorslag geeft.
- Hoe vaak per dagFrequentie per werkstof.
- Is mondwater nodig?Voor wie het echt zin heeft.
- BijwerkingenWat te veel spoelen doet.
- De routine in 4 minutenWaar spoelen in past.
Veelgestelde vragen
Hoeveel mondwater moet ik gebruiken?
10 tot 20 ml, oftewel één dop. Dagelijkse producten meestal 20 ml, chloorhexidine 10–15 ml omdat de concentratie werkstof hoger ligt.
Moet ik na het mondwater naspoelen met water?
Nee. Naspoelen verwijdert de fluoride, CPC of chloorhexidine die net op je tanden en tandvlees is gaan zitten en maakt het effect vrijwel ongedaan.
Hoe lang moet ik wachten met eten en drinken?
Ongeveer 30 minuten. In die tijd blijft de werkstof aan het tandoppervlak hechten; koffie, thee en zure dranken spoelen hem weg.
Mag ik met mondwater gorgelen?
Bij een dagelijks product kan het, maar het is een keelbehandeling, geen gebitsbehandeling. Zie mondwater bij keelpijn.
Werkt mondwater beter als ik langer spoel?
Nee. Na 30 seconden is de werkstof gebonden; langer spoelen verhoogt vooral de kans op irritatie en een branderig gevoel.